Nâng tầm giá trị cho ngành hàng xuất khẩu tỷ USD - Thời báo Tài chính

Từ vùng nguyên liệu lớn đến nguồn thu tỷ USD

Nông nghiệp quy mô lớn từ lâu đã là trụ đỡ quan trọng của nền kinh tế Đắk Lắk. Đặc biệt, sản phẩm cà phê đã đưa tên tuổi Đắk Lắk vươn xa trên bản đồ nông nghiệp thế giới. Bên cạnh đó, các vùng chuyên canh sầu riêng, hồ tiêu, cao su, bơ, mắc ca cũng đang tạo ra nguồn ngoại tệ lớn, góp phần nâng cao thu nhập cho người dân và thúc đẩy tăng trưởng kinh tế địa phương.

Dọc Quốc lộ 14 đi qua Đắk Lắk là những đồi cà phê, cao su xanh mướt trải dài trên vùng đất đỏ bazan màu mỡ. Màu xanh ấy không chỉ là đặc trưng của cảnh quan cao nguyên, mà còn là gam màu chủ đạo trong bức tranh kinh tế của địa phương. Quy mô sản xuất lớn cùng điều kiện thổ nhưỡng thuận lợi đã giúp nhiều loại cây trồng của Đắk Lắk duy trì năng suất và chất lượng cao. Thành quả đó đang hiện hữu trong đời sống của hàng trăm nghìn hộ nông dân.

Gặp chúng tôi bên vườn cà phê bạt ngàn, anh Lê Hồng Thuật (58 tuổi, trú tại xã Ea Knuếc, tỉnh Đắk Lắk) hồ hởi cho biết, gia đình có 3 ha cà phê và 2.000 m2 hồ tiêu, mỗi năm thu về khoảng 770 triệu đồng sau khi trừ chi phí.

Anh Thuật nói, khoảng 3 năm trở lại đây, giá cà phê tăng cao nên người trồng cà phê có lợi nhuận rất lớn. Hiện giá cà phê nhân xô Robusta khoảng 88.000 đồng/kg, có thời điểm lên tới 134.000 - 138.000 đồng/kg.

Câu chuyện của gia đình anh Thuật phần nào phản ánh sự khởi sắc của ngành nông nghiệp Đắk Lắk những năm gần đây, khi nhiều mặt hàng nông sản chủ lực liên tục duy trì giá trị xuất khẩu cao trên thị trường quốc tế.

Trong 5 tháng đầu năm 2026, ngành nông nghiệp tiếp tục duy trì đà tăng trưởng ổn định. Nhu cầu tiêu thụ trong nước và xuất khẩu tăng cao là động lực quan trọng thúc đẩy sản xuất. Cùng với đó, các chính sách hỗ trợ và ứng dụng khoa học công nghệ đã góp phần nâng cao năng suất, chất lượng sản phẩm.

Theo thống kê của tỉnh Đắk Lắk, diện tích cây ăn quả trên địa bàn tỉnh hiện đạt gần 80 nghìn ha, diện tích cây cà phê khoảng 217 nghìn ha, sầu riêng hơn 41 nghìn ha, cao su 33 nghìn ha và hồ tiêu khoảng 28 nghìn ha.

Đà tăng trưởng của sản xuất nông nghiệp nhanh chóng được phản ánh qua hoạt động xuất khẩu - lĩnh vực đang đóng góp quan trọng vào tăng trưởng kinh tế của địa phương.

Theo Thống kê tỉnh Đắk Lắk, tính chung 5 tháng đầu năm 2026, kim ngạch xuất khẩu của tỉnh đạt 1,267 tỷ USD, tăng 3,02% so với cùng kỳ năm trước. Trong đó, sản lượng cà phê xuất khẩu đạt 125.500 tấn, tăng 7,75%; hồ tiêu đạt 15.300 tấn; điều đạt 18.100 tấn, tăng 5,57%; cao su đạt 3.900 tấn, tăng 2,98%; nhóm hàng rau quả đạt giá trị xuất khẩu 285 triệu USD, tăng tới 104,59%.

Đại diện Sở Công thương tỉnh Đắk Lắk cho biết, nông sản Đắk Lắk đã hiện diện tại các chuỗi siêu thị, hệ thống bán lẻ và phân phối quốc tế ở châu Âu, châu Mỹ, Nhật Bản cùng nhiều thị trường khác trên thế giới.

Thành công của ngành nông nghiệp Đắk Lắk có sự đóng góp quan trọng của các doanh nghiệp xuất khẩu quy mô lớn, đóng vai trò cầu nối đưa nông sản địa phương ra thị trường toàn cầu.

Một trong những đơn vị tiêu biểu là Công ty TNHH MTV Xuất nhập khẩu 2/9 (Simexco Đắk Lắk). Hai mặt hàng xuất khẩu chủ lực của doanh nghiệp là cà phê và hồ tiêu, hiện có mặt tại hơn 120 quốc gia và vùng lãnh thổ.

Ông Thái Anh Tuấn - Tổng Giám đốc Simexco Đắk Lắk cho biết, tổng doanh thu của công ty giai đoạn 2024 - 2025 đạt 18.189 tỷ đồng, kim ngạch xuất khẩu đạt 643,06 triệu USD; sản lượng xuất khẩu cà phê đạt 119.596 tấn và hồ tiêu đạt 15.215 tấn. Simexco Đắk Lắk hiện là một trong những doanh nghiệp xuất khẩu nông sản lớn của Việt Nam.

Xây dựng “thủ phủ cà phê ngon nhất thế giới”

Đắk Lắk đang khẳng định vị thế quan trọng đối với sự phát triển của ngành nông nghiệp Việt Nam. Cây cà phê, hồ tiêu, sầu riêng, cao su đã tạo nên những gam màu sáng cho bức tranh kinh tế của địa phương.

Ông Hoàng Thanh Tùng - Chủ nhiệm Hợp tác xã Darlac (phường Tân Lập, tỉnh Đắk Lắk) cho biết, thời gian vừa qua, giá cà phê dao động từ 96.000 đồng - 110.000 đồng/kg, mang lại hiệu quả kinh tế cao.

Trong định hướng phát triển dài hạn, mới đây, tỉnh Đắk Lắk đã ban hành chiến lược xây dựng Buôn Ma Thuột trở thành “Thủ phủ cà phê ngon nhất thế giới”, hướng tới mục tiêu hình thành hệ sinh thái kinh tế cà phê có giá trị gia tăng cao.

Theo đó, giai đoạn 2031 - 2035, địa phương đặt mục tiêu đón khoảng 16 triệu lượt khách du lịch mỗi năm; doanh thu từ du lịch và các ngành kinh tế liên quan đến cà phê đạt khoảng 2 tỷ USD/năm.

Để hiện thực hóa mục tiêu trên, tỉnh đang xây dựng Đề án “Thành phố Cà phê” (Coffee City), trong đó hình thành Đại lộ Cà phê (Coffee Boulevard), Công viên Cà phê Thế giới (World Coffee Park), Quảng trường Cà phê Thế giới (World Coffee Square)... nhằm thu hút các nhà đầu tư chiến lược, ưu tiên các tập đoàn du lịch, bất động sản, thương mại dịch vụ, công nghệ và giải trí.

Ông Trương Công Thái - Phó Chủ tịch UBND tỉnh Đắk Lắk cho biết, Đắk Lắk ngày nay hội tụ cả lợi thế của Tây Nguyên và duyên hải Nam Trung Bộ; vừa có thế mạnh về nông nghiệp, công nghiệp chế biến, năng lượng tái tạo, du lịch sinh thái và văn hóa đặc sắc, vừa có điều kiện phát triển kinh tế biển, logistics, cảng biển, dịch vụ và du lịch biển.

Bên cạnh mở rộng thị trường, một hướng đi đang được nhiều doanh nghiệp và hợp tác xã lựa chọn là đầu tư chế biến sâu nhằm gia tăng giá trị cho nông sản, đặc biệt là cà phê.

Ông Hoàng Thanh Tùng chia sẻ, Hợp tác xã Darlac định hướng sản xuất, phát triển cà phê theo hướng chuyên sâu. Hạt cà phê sẽ được ủ lên men, theo quy trình đặc biệt, đem lại những tầng hương dày hơn, hậu vị ngọt hơn. Cà phê xuất thô hiện chỉ có giá khoảng 100.000 đồng/kg, nhưng sau khi rang xay, làm theo chương trình đặc sản, thì giá có thể lên 700.000 - 1,2 triệu đồng/kg. “Câu chuyện sẽ khác hoàn toàn so với bán nhân xô thông thường” - ông Tùng phân tích.

Thời gian qua, hệ sinh thái doanh nghiệp xuất khẩu tại Đắk Lắk ngày càng lớn mạnh. Các doanh nghiệp đóng góp lớn cho xuất khẩu nông sản có thể kể đến như Công ty TNHH Dakman Việt Nam (thuộc Tập đoàn Intimex), Công ty cổ phần Cà phê An Thái… Với định hướng đẩy mạnh liên kết toàn cầu, Đắk Lắk đã đồng hành cùng doanh nghiệp tham gia các diễn đàn, hội chợ thương mại quốc tế; tìm kiếm thị trường mới. Nhờ vậy, số lượng doanh nghiệp thành lập mới tiếp tục tăng cao; tình hình thu hút đầu tư có nhiều khởi sắc, nhiều dự án quy mô lớn. Đắk Lắk đang là một trong những trung tâm nông nghiệp hàng đầu Việt Nam.

Với lợi thế, tiềm năng sẵn có, ngành nông nghiệp tỉnh Đắk Lắk không chỉ tiếp tục là trụ đỡ, mà đang trở thành động lực tăng trưởng quan trọng, đóng góp ngày càng lớn vào cơ cấu kinh tế, đem về nguồn thu tỷ USD cho địa phương.

Đình Văn