Lan tỏa tinh thần thượng tôn pháp luật nơi biên cương Đắk Lắk - Báo Biên phòng

Đa dạng hình thức, sát thực tiễn cơ sở

Biên giới Đắk Lắk tiếp giáp với Vương quốc Campuchia, có vị trí chiến lược quan trọng về quốc phòng và an ninh. Thực tiễn cho thấy, ở những địa bàn còn nhiều khó khăn, nơi sinh sống đan xen của nhiều dân tộc, tôn giáo, việc nâng cao hiểu biết pháp luật cho người dân không chỉ nhằm phòng ngừa, hạn chế vi phạm pháp luật, mà còn là giải pháp căn cơ để giữ vững ổn định chính trị, trật tự an toàn xã hội từ sớm, từ xa.

Quyết định số 1371/QĐ-TTg ngày 30/7/2021 của Thủ tướng Chính phủ phê duyệt Đề án “Phát huy vai trò của lực lượng Quân đội Nhân dân tham gia công tác phổ biến, giáo dục pháp luật, vận động nhân dân chấp hành pháp luật tại cơ sở giai đoạn 2021 - 2027” (Đề án 1371) ra đời trong bối cảnh đó, thể hiện tầm nhìn chiến lược, sự quan tâm sâu sắc của Đảng, Nhà nước đối với nhiệm vụ xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa, gắn với yêu cầu bảo vệ chủ quyền, an ninh biên giới quốc gia. Tại Đắk Lắk, Ban Chỉ đạo Đề án 1371 tỉnh đã nhanh chóng vào cuộc, cụ thể hóa chủ trương bằng nhiều kế hoạch, chương trình hành động sát thực tiễn. Trên cơ sở đặc thù từng địa bàn, từng đối tượng thụ hưởng, các cơ quan, đơn vị, nhất là lực lượng vũ trang, trong đó có cán bộ, chiến sĩ Bộ đội Biên phòng, đã phát huy vai trò nòng cốt, “đi từng ngõ, gõ từng nhà”, đưa pháp luật đến gần hơn với người dân.

Điểm nổi bật trong triển khai Đề án 1371 tại Đắk Lắk là sự đổi mới mạnh mẽ về nội dung và hình thức tuyên truyền. Thay vì cách làm đơn điệu, khô cứng, Ban Chỉ đạo đề án đã linh hoạt kết hợp tuyên truyền pháp luật với các hoạt động văn hóa, văn nghệ, thể thao, sinh hoạt cộng đồng, tạo không khí gần gũi, dễ tiếp nhận. Cán bộ tuyên truyền viên của Ban Chỉ đạo Đề án 1371 tỉnh đã trực tiếp xuống các thôn, buôn, xã biên giới để phổ biến những nội dung pháp luật thiết yếu, gắn chặt với đời sống hằng ngày của người dân như: Luật Nghĩa vụ quân sự, Luật Dân quân tự vệ, Luật Biên giới quốc gia, Luật Lâm nghiệp, Luật Hôn nhân và Gia đình, Luật Tín ngưỡng, tôn giáo... Đặc biệt, trước những diễn biến phức tạp của tội phạm sử dụng công nghệ cao, người dân còn được trang bị kỹ năng phòng tránh lừa đảo trên không gian mạng, một vấn đề đang ngày càng phổ biến ở khu vực nông thôn, biên giới.

Không chỉ “nói cho dân nghe”, cán bộ tuyên truyền còn tổ chức các hoạt động hỏi, đáp pháp luật, sân khấu hóa tình huống, hội thi tìm hiểu pháp luật, giúp bà con “dễ nghe, dễ hiểu, dễ nhớ và dễ làm theo”. Song song với đó là những hoạt động thiết thực như vệ sinh môi trường, phát tờ rơi, giao lưu bóng chuyền giữa các cơ quan, đơn vị, biểu diễn văn nghệ phục vụ cán bộ, chiến sĩ và nhân dân, góp phần thắt chặt tình đoàn kết quân dân.

Một minh chứng sinh động từ cơ sở

Xã Ia R’vê là một trong những địa bàn biên giới tiêu biểu của tỉnh Đắk Lắk trong triển khai Đề án 1371. Với 11,7km đường biên giới giáp huyện Ko Nhec, tỉnh Mondulkiri (Campuchia), toàn xã có 21 dân tộc cùng sinh sống, chủ yếu dựa vào sản xuất nông nghiệp, đời sống còn nhiều khó khăn. Trước đây, do thiếu thông tin và nhận thức pháp luật, một bộ phận người dân từng vi phạm các quy định về biên giới, xâm canh, xâm cư, thậm chí vượt biên trái phép.

Những năm gần đây, nhờ sự vào cuộc đồng bộ của cấp ủy, chính quyền, lực lượng vũ trang và đặc biệt là sự bền bỉ, kiên trì của cán bộ tuyên truyền pháp luật, nhận thức và ý thức chấp hành pháp luật của người dân Ia R’vê đã có sự chuyển biến rõ rệt. Ông Phan Mạnh Hùng, người có uy tín ở thôn 20, xã Ia R’vê chia sẻ: “Thông qua các chương trình tuyên truyền của bộ đội, bà con hiểu thêm về pháp luật, biết đâu là đúng, đâu là sai. Ý thức chấp hành pháp luật được nâng lên rõ rệt. Đặc biệt, bà con không còn vượt biên trái phép hay xâm canh, xâm phạm chủ quyền đất bạn như trước”.

Một trong những nét đặc sắc trong công tác tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật ở các xã biên giới Đắk Lắk là sự kết hợp hài hòa giữa pháp luật và văn hóa. Các chương trình như “Đốt lửa truyền thống, gắn kết tình quân dân”, giao lưu văn nghệ mang đậm bản sắc các dân tộc thiểu số, hay sân khấu hóa các tình huống pháp luật đã tạo nên không gian sinh hoạt cộng đồng sôi nổi, thu hút đông đảo bà con tham gia. Chị Vi Thị Sen, dân tộc Thái, ở thôn 12, xã Ia R’vê bày tỏ: “Trước đây, nhiều nội dung pháp luật nghe thì quen nhưng chưa hiểu, nhất là các quy định liên quan đến biên giới, cư trú, tôn giáo, tín ngưỡng. Đến với chương trình phổ biến, giáo dục pháp luật, được cán bộ trao đổi trực tiếp, bà con hiểu rõ hơn quyền lợi, trách nhiệm của mình, biết tránh những hành vi vi phạm không đáng có. Tham gia các hoạt động này còn được giao lưu văn hóa, văn nghệ với bộ đội rất vui”. Những lời chia sẻ mộc mạc ấy chính là thước đo sinh động cho hiệu quả của công tác tuyên truyền pháp luật khi đặt người dân vào vị trí trung tâm, lấy sự hiểu và làm theo của dân làm mục tiêu cuối cùng.

Từ nhận thức đến hành động tự giác

Điều quan trọng hơn cả là từ những buổi tuyên truyền, phổ biến pháp luật, ý thức “sống và làm việc theo Hiến pháp và pháp luật” đã dần hình thành và lan tỏa trong cộng đồng dân cư biên giới. Người dân không chỉ chấp hành pháp luật cho bản thân, mà còn trở thành những “tuyên truyền viên” tích cực trong gia đình, dòng họ và thôn, buôn.

Theo Đại tá Đinh Văn Hưng, Phó Trưởng ban Thường trực Ban Chỉ đạo Đề án 1371 tỉnh Đắk Lắk, kết quả đạt được trong giai đoạn 2021-2024 đã tạo tiền đề quan trọng để Ban Chỉ đạo tiếp tục triển khai hiệu quả giai đoạn tiếp theo. “Chúng tôi xác định phải thường xuyên khảo sát nhu cầu thụ hưởng pháp luật của người dân để lựa chọn nội dung, hình thức tuyên truyền phù hợp hơn. Sau mỗi chương trình, các cơ quan, đơn vị đều rút kinh nghiệm, kịp thời điều chỉnh để nhân rộng những mô hình hiệu quả trên toàn tỉnh” - Đại tá Đinh Văn Hưng nhấn mạnh. Cách làm đó thể hiện tư duy đổi mới, cầu thị, lấy hiệu quả thực chất làm thước đo, tránh hình thức, phong trào, góp phần đưa Đề án 1371 thực sự đi vào chiều sâu.

Từ những buổi tuyên truyền pháp luật giản dị nơi thôn, buôn biên giới, một “thế trận lòng dân” vững chắc đang dần được hình thành. Khi người dân hiểu luật, tin luật và tự giác chấp hành luật, thì cũng đồng nghĩa với việc họ trở thành chủ thể tích cực tham gia bảo vệ chủ quyền, an ninh biên giới quốc gia. Sự đồng thuận giữa ý Đảng và lòng dân, mối quan hệ gắn bó máu thịt giữa quân và dân được bồi đắp qua từng hoạt động cụ thể, thiết thực. Mỗi buổi tuyên truyền không chỉ mang lại kiến thức pháp luật, mà còn là dịp để cán bộ, chiến sĩ lắng nghe tâm tư, nguyện vọng của người dân, kịp thời tháo gỡ những vướng mắc nảy sinh từ cơ sở. Nhờ sự vào cuộc đồng bộ của cả hệ thống chính trị và sự đồng lòng của nhân dân, tinh thần thượng tôn pháp luật đã thực sự lan tỏa đến từng thôn, buôn, từng gia đình nơi biên giới Đắk Lắk. Đó chính là nền tảng vững chắc để giữ vững ổn định chính trị, trật tự an toàn xã hội, tạo môi trường thuận lợi cho phát triển kinh tế, xã hội, đồng thời bảo vệ vững chắc chủ quyền, an ninh biên giới quốc gia trong tình hình mới.

Có thể khẳng định, tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật nơi biên giới Đắk Lắk không chỉ là nhiệm vụ trước mắt, mà là công việc lâu dài, bền bỉ. Khi pháp luật đã “bén rễ” trong lòng dân, thì biên cương Tổ quốc sẽ được bảo vệ từ chính ý thức, trách nhiệm và niềm tin của nhân dân.

Phương Thùy